Aşağıdaki örnekte temel mantık gösteriliyor:
#include<WiFi.h>
#include<HTTPClient.h>
#include<Wire.h>
#include<Adafruit_BME280.h>
#include"esp_sleep.h"const char* ssid = "WIFI_ADI";
const char* password = "WIFI_SIFRESI";// Güvenilir yerel ağdaki örnek sunucu
const char* api =
"http://192.168.1.50:8080/api/measurements";Adafruit_BME280 bme;void goToSleep() {
WiFi.disconnect(true);
WiFi.mode(WIFI_OFF); esp_sleep_enable_timer_wakeup(
15ULL * 60ULL * 1000000ULL
); esp_deep_sleep_start();
}void setup() {
Serial.begin(115200);
Wire.begin(4, 5); bool ready = bme.begin(0x76); if (!ready) {
ready = bme.begin(0x77);
} if (!ready) {
goToSleep();
} bme.setSampling(
Adafruit_BME280::MODE_FORCED,
Adafruit_BME280::SAMPLING_X1,
Adafruit_BME280::SAMPLING_X1,
Adafruit_BME280::SAMPLING_X1,
Adafruit_BME280::FILTER_OFF
); if (!bme.takeForcedMeasurement()) {
goToSleep();
} float temperature = bme.readTemperature();
float humidity = bme.readHumidity(); WiFi.mode(WIFI_STA);
WiFi.begin(ssid, password); unsigned long start = millis(); while (WiFi.status() != WL_CONNECTED &&
millis() - start < 8000) {
delay(100);
} if (WiFi.status() == WL_CONNECTED) {
HTTPClient http;
http.begin(api);
http.setTimeout(3000);
http.addHeader(
"Content-Type",
"application/json"
); String data =
String("{\"temperature\":") +
String(temperature, 2) +
",\"humidity\":" +
String(humidity, 2) + "}"; http.POST(data);
http.end();
} goToSleep();
}void loop() {
}
Bu örnek, güvenilir bir yerel ağdaki HTTP sunucusuyla çalışmayı göstermek içindir. Gerçek üretim sistemlerinde doğrulanmış TLS sertifikasıyla HTTPS veya güvenli MQTT, kimlik doğrulama ve gönderilemeyen verilerin saklanması gibi konular ayrıca tasarlanmalıdır.
Kodda iki önemli ayrıntı bulunuyor.
İlki, BME280 sensörünü MODE_FORCED modunda kullanmamız. Bu sayede sensör ihtiyaç duyulduğunda ölçüm yapıp ardından yeniden uyku moduna geçebilir.
İkincisi, bağlantı kurulamadığında cihazın sürekli deneme yapmaması. Ağa bağlanmak için bir zaman sınırı tanımlıyoruz.
Örnekte cihaz, aktif işlemlerini tamamladıktan sonra 15 dakika uyur. Dolayısıyla ölçümler arası toplam süre aktif çalışma süresi kadar daha uzundur. Tam 15 dakikalık periyot isteyenler, aktif işlem süresini uyku zamanından düşebilir. İndirilebilir Word sürümündeki örnek kod bu düzeltmeyi de içeriyor.
Bir pil gerçekten kaç gün gider?
Şimdi asıl sorumuza dönelim.
Pil ömrü hesaplamak için yalnızca Deep Sleep akımını bilmek yeterli değildir.
Aktif ve uyku sürelerini birlikte değerlendirmeliyiz.
Ortalama akım:
[
I_{ort}=\frac{I_{aktif}\times t_{aktif}+I_{uyku}\times t_{uyku}}{t_{toplam}}
]
Buradan teorik pil ömrünü hesaplayabiliriz:
[
\text{Pil ömrü (saat)}=\frac{\text{Kullanılabilir kapasite (mAh)}}{\text{Ortalama akım (mA)}}
]
Örnek senaryomuz şu olsun:
- Kullanılabilir pil kapasitesi: 2000 mAh
- Aktif tüketim: 120 mA
- Aktif süre: 5 saniye
- Uyku süresi: 895 saniye
- Ölçüm döngüsü: 15 dakika
Bunlar belirli bir kartta ölçülmüş değerler değil, karşılaştırma amacıyla seçilmiş hesaplama varsayımlarıdır.
Sistemin toplam uyku akımı değişirse sonuç ne olur?
Toplam uyku akımıOrtalama akımTeorik pil ömrü5 µA0,672 mA124 gün20 µA0,687 mA121 gün200 µA0,866 mA96 gün1 mA1,661 mA50 gün
Sonuç oldukça çarpıcı.
Aynı pil ve aynı yazılım, devrenin uyku tüketimine bağlı olarak yaklaşık dört ay yerine yalnızca 50 gün çalışabilir.
Üstelik pilin sıcaklıkla değişen kapasitesi, güç dönüştürücüsünün verimliliği, pil yaşlanması ve Wi-Fi bağlantı süresindeki dalgalanmalar hesaba tam olarak dahil edilmemiştir.
Gerçek sonuçlar bu hesaplardan farklı olacaktır.
Pil ömrünü sessizce azaltan beş hata
1. Geliştirme kartının tamamını hesaba katmamak
Çipin veri sayfasında 5 µA yazıyor olabilir. Ancak geliştirme kartında güç LED’i, regülatör ve başka bileşenler bulunabilir.
Bu nedenle kartın tamamı aynı tüketim değerine sahip olmayabilir.
2. Yanlış regülatör seçmek
Çıkışında 3,3 V yazan her regülatör düşük güç uygulamalarına uygun değildir.
Özellikle kendi bekleme tüketimi, yani quiescent current (Iq), kritik olabilir.
3. Wi-Fi bağlantısını gereğinden uzun tutmak
Bir sıcaklık değerinin internete aktarılması birkaç byte veri gerektirebilir.
Ancak bu veri için Wi-Fi bağlantısının kurulması çok daha fazla zaman ve enerji tüketebilir.
Bağlantı zaman aşımı ve sinyal kalitesi bu nedenle önemlidir.
4. Sensörlerin güç modlarını ihmal etmek
Düşük güç tüketimli bir sensör kullanmak yetmez. Sensörün doğru moda alınması ve modül üzerindeki yardımcı bileşenlerin incelenmesi de gerekir.
5. Pilin üzerinde yazan kapasiteye güvenmek
Üzerinde 3000 mAh yazan bir hücre, her koşulda 3000 mAh kullanılabilir kapasite sağlamaz.
Pil sağlığı, deşarj akımı, sıcaklık ve güç devresinin davranışı sonucu değiştirir.
Ölçmeden “altı ay gider” demeyin
Pil ömrü optimizasyonundaki en büyük hata, yalnızca teorik hesaplara güvenmektir.
Ölçülmesi gereken iki önemli değer vardır: cihazın uykudaki toplam akımı ve uyanmadan tekrar uyuyana kadar geçen süredeki akım profili.
Burada sıradan multimetrelerin de sınırları vardır.
ESP32-C3, Deep Sleep sırasında mikroamper seviyesinde enerji tüketebilirken Wi-Fi iletişiminde yüzlerce miliampere ulaşabilen kısa akım darbeleri oluşturabilir.
Bu geniş aralıkta doğru ölçüm yapmak için uygun bir güç analizörü veya akım ölçüm sistemi tercih edilmelidir.
Ardından cihazın farklı Wi-Fi sinyal seviyelerinde, farklı sıcaklıklarda ve pilin değişen şarj durumlarında davranışı incelenmelidir.
Böylece teorik hesaplar gerçek ölçümlerle karşılaştırılabilir.
Sonuç: Mesele büyük pil değil, doğru sistem mimarisi
Tek bir 18650 hücreyle ESP32 tabanlı bir sensörün aylarca çalışması mühendislik açısından mümkündür.
Ancak bunu mümkün kılan yalnızca esp_deep_sleep_start() satırı değildir.
Düşük bekleme tüketimli güç devresi, doğru sensör seçimi, kısa bağlantı süresi, güvenilir yazılım ve gerçek güç ölçümü bir arada değerlendirilmelidir.
ESP32-C3 tabanlı bir IoT projesine başlamak isteyenler, ESP32-C3 SuperMini ve BME280 sensör modülü ile ilk prototiplerini oluşturabilirler.
Pil bağlantısını kolaylaştırmak için lityum pil girişli genişletme kartı da değerlendirilebilir. Ancak seçilen donanımın bekleme tüketimi mutlaka doğrulanmalıdır.
İyi IoT tasarımı, cihazın ne kadar güçlü çalıştığından çok, ne zaman çalışmamayı başardığıyla ilgilidir.
Robotikdepo — Elektronik, robotik ve maker projeleri için bileşenler ve teknik içerikler.




